Exped FlexMat XS als isolerend zitmatje voor koude betonmuren

H
Hans de Groot
Ornitholoog & Senior Veldvogelaar
Kleding & Velduitrusting · 2026-02-15 · 5 min leestijd

Een koude betonnen muur in de vroege ochtend. Je voelt de kou direct door je broek heen trekken.

Je staat net even stil bij dat ene braamstruikje, hopend op een Tjiftjaf of een zwerm Goudhaantjes. Je verrekijker hangt al om je nek. Je wilt niet opstappen, je wilt blijven kijken. Maar die koude ondergrond… het lekt je energie weg. Herkenbaar?

Veel vogelaars denken aan warme kleding, een goede jas of handschoenen. Ze vergeten vaak het contactpunt met de koude wereld: de grond.

Vooral in de winter, als je in de polder op een dijk zit of langs een kanaal, is beton of koud nat gras een energievreter.

Daar komt de Exped FlexMat XS om de hoek kijken. Een simpel stukje schuim, maar het maakt het verschil tussen bibberen of comfortabel genieten.

Wat is de Exped FlexMat XS precies?

De Exped FlexMat XS is een opvouwbaar zitmatje. Simpel gezegd: een stukje isolatie die je in je zak of aan je rugzak kunt meedragen. Hij is gemaakt van closed-cell foam, oftewel gesloten cel schuim.

Dat betekent dat de lucht in het schuim vastzit in kleine, gesloten bubbeltjes.

Die lucht is de isolatie. Wat hem speciaal maakt, is het formaat en het gewicht.

De XS is de kleinste in de reeks. Hij weegt bijna niets, amper 60 gram. Je voelt hem niet in je tas.

Toch is hij groot genoeg om op te zitten. Qua afmetingen is hij ongeveer 33 bij 45 centimeter.

Dat is net groot genoeg voor je achterwerk en een plekje voor je spullen. Het is dus niet je slaapmatje. Vergeet dat even. Dit is een puur zitmatje. Het doel is simpel: de koude grond weren en een comfortabele, droge plek creëren.

Hij is geel van kleur, wat hem makkelijk maakt terug te vinden. Hij is stapelbaar en kan niet stuk. Een echte outdoor-buddy.

Waarom isolatie onder je kont zo belangrijk is

Conductie. Dat is het slechte woord.

De warmte uit je lichaam trekt naar de koude grond. Heel efficiënt. Als je op een koude steen of een nat grasveld zit, ben je je lichaamswarmte veel sneller kwijt dan je denkt. Je lichaam gaat harder werken om op temperatuur te blijven. Dat kost energie.

En energie heb je nodig voor het vogels kijken. Denk aan die momenten dat je staat te wachten op die ene zeldzame eend.

Je staat op een dijk, je bent moe, en je wilt even zitten. Zonder matje ben je binnen een minuut weer opgestapt omdat het te koud wordt. Met een matje blijf je warm. Je spieren ontspannen.

Je hoofd blijft koel. Je kunt langer en beter focussen op wat er gebeurt.

Het gaat ook om comfort. Een betonnen muur of een hardhouten bankje in een vogelhut is vaak kil.

Als je er lang op moet zitten, word je gewoon niet lekker. Je knijpt je spieren aan. Een laagje schuim maakt het draagbaar. Je kunt je aandacht bij de vogels houden, in plaats van bij je zere bil.

De werking: hoe het werkt in het veld

De basis is simpel: lucht isoleren. Door het schuim ontstaat er een barrière tussen je lichaam en de koude steen.

De warmte blijft bij jou. De kou blijft beneden. Omdat het schuim waterafstotend is, werkt hij ook prima op een vochtig bankje of een natte muur. Je broek blijft droog en schoon.

De FlexMat XS is in een handomdraai uitgeklapt. Je vouwt hem open. Klaar.

Hij blijft plat liggen. Omdat hij niet opblaast, kan hij ook niet lekken.

Ideaal voor in de rugzak naast je verrekijker en je vogelgids, of in een van de compacte verrekijkertasjes voor aan je broekriem. Je kunt hem ook gebruiken als kniematje als je in de struiken zit of als je je schoenen wilt aantrekken zonder viezigheid op je sokken. Een kleine test: leg hem op een koude tegel. Zit erop.

Je voelt direct het verschil. Het is alsof er een warmtebron onder je zit.

Natuurlijk geen kachel, maar genoeg om het scherpste randje van de kou te halen. Voor vogelaars die de hele ochtend op pad zijn, is dat cruciaal.

Prijzen en alternatieven voor de fanatieke vogelaar

De Exped FlexMat XS kost ongeveer €15 tot €20. Dat is een koopje voor wat hij doet.

Hij gaat jaren mee. Als je hem koopt bij een outdoorwinkel of via een webshop als Bergfreunde of Bever, zit je vaak goed. Hij is verkrijgbaar in die typische Exped-geel.

Zoek je iets anders? De markt heeft opties.

De Therm-a-Rest Z Seat is de grootste concurrent. Doet hetzelfde, is ook geel of oranje.

Prijs: rond de €18. Iets lichter misschien, maar verschil is miniem. De Z Seat voelt ietsje zachter aan sommigen. Een budget optie zijn de simpele EVA-schuimmatjes van Decathlon (Quechua).

Die kosten vaak maar €5 tot €8. Ze zijn wat dikker en groter, maar wegen ook meer (rond de 100-150 gram).

Als je de wandeltocht maakt en niet op 10 gram let, is dat een prima keus. De kwaliteit van Exped is echter top, net zoals een stevige tas voor je telescoop, en gaat langer mee zonder te slijten.

Praktische tips voor jouw vogeluitrusting

Deze tips helpen je om er het meeste uit te halen: Met de Exped FlexMat XS in je uitrusting ben je klaar voor de kou. Je beschermt je lichaam, verhoogt je comfort en dankzij een comfortabel harnas voor je kijker kun je langer genieten van die prachtige Nederlandse vogels. Van de Gierzwaluw in de stad tot aan de Kraanvogel in de Flevopolder. Blijf warm, blijf kijken.

  1. Rolt 'm op: De FlexMat XS vouwt makkelijk in de lengte. Rol hem daarna op en bind hem vast met een elastiekje. Zo past hij precies in de zijzak van je rugzak of aan de buitenkant. Zoek je de ruimte? Stop hem vol met sokken of handschoenen.
  2. Combineer met een thermos: Een matje werkt het best als je ook van binnen verwarmt. Neem een thermosfles met hete koffie of thee mee. De combinatie van warme drank en een warm kontje maakt de kouste winterochtend draagbaar.
  3. Niet vergeten: Hang hem op een vaste plek aan je rugzak. Of stop hem er altijd in. Hij weegt niets, dus je hebt geen excuus om hem thuis te laten. Als je hem eenmaal gewend bent, wil je nooit meer zonder.
  4. Gebruik hem slim: In de zomer? Leg hem op een nat grasveld om je spullen droog te houden. Of leg hem op een bankje voordat je gaat zitten. Zo voorkom je vlekken van vogelpoep of modder op je broek.
Volgende stap
Bekijk alle artikelen over Kleding & Velduitrusting
Ga naar overzicht →
H
Over Hans de Groot

Hans is ornitholoog en veldvogelaar met meer dan 30 jaar ervaring. Hij heeft in 45 landen gevogeld en meer dan 2.800 soorten gespot. Hij schrijft voor Limosa, het tijdschrift voor de Nederlandse Ornithologische Unie.